• سال جهش تولید گرامی باد            رحلت فیلسوف گرانقدر و متفکر ارزشمند ، آیت الله آقای حاج شیخ محمّدتقی مصباح یزدی را تسلیت عرض می نماییم            نخستین سالگرد شهادت حاج قاسم سلیمانی و شهدای مقاومت را تسلیت عرض می نماییم            فرا رسیدن ایام شهادت دخت نبی مکرم اسلام حضرت فاطمه زهرا (س)، را تسلیت عرض می نماییم            • شعور معنوی و وجدان اخلاقی در جامعه هر چه بیشتر رشد کند برکات بیشتری به بار می‌آورد           
ضرورت«گفتمان سازی» در امر تبلیغ تاریخ:1399/10/1

نویسنده:
گفتمان،ارائه فکری منسجم و منظم و قابل دفاع مبتنی بر فرهنگ و اعتقادات یک جامعه است که به نظام سیاستگذاری فرهنگی جهت می‌دهد.

بسمه تعالی

ضرورت«گفتمان سازی» در امر تبلیغ
*محمد حسن شاهنگی؛مدیر شبکه هدات


تصور کنید که توانستیم چیستی یک اندیشه ،اعتقاد و تفکر را برای مخاطب را به درستی تبیین کنیم، اکنون سوال این است که چگونه می خواهیم این اندیشه و اعتقاد را به دست جامعه برسانیم؟ و چگونه می توان آن را تبدیل به یک هنجار معرفتی و در نتیجه رفتارعمومی کرد؟! اینجاست که به مفهوم راهبردی«گفتمان سازی» بر می خوریم. گفتمان، مجسم کننده معنا و ارتباطات انسانی، شکل دهنده ذهنیت و نیز ارتباطات اجتماعی است؛در واقع هنر گفتمان سازی این است که مجمو عه ای منسجم از معانی را درباره یک حیطه موضوعی مهم ایجاد و توزیع نماید؛ این معانی در خدمت مصالح و منافع جامعه است که گفتمان از درون آن سرچشمه می گیرد. گفتمان سازی فرایندی است که با شناخت جامعه هدف و استفاده هدفمندانه از ابزار رسانه و آموزش صورت پذیرفته و اغلب زمان بر است. نمی‌یابد

گفتمان،ارائه فکری منسجم و منظم و قابل دفاع مبتنی بر فرهنگ و اعتقادات یک جامعه است که به نظام سیاستگذاری فرهنگی جهت می‌دهد. آرمان گفتمان سازی این است که هویت و شخصیت مخاطبان هدف را ارتقا دهد. وقتی که فرد با جریان گفتمان همراه شد، احساس مسئولیت می کند و به سمت تعهد ورزی می رود، بی تفاوت نمی ماند و دست به اقدام می زند؛ به عبارت دیگر از فضای اندیشگانی به ساحت عمل وارد می شود و فعالانه نقش آفرینی می کند.

در ادبیات جامعه شناسی فرهنگی از نخبگان به مثابه «کارگزاران تغییر» یاد می شود؛ کسانی که از توانایی و قدرت تأثیرگذاری ویژه ای برخوردارند و جهت و آهنگ تحولات مختلف اجتماع را عمیقا تحت تأثیر قرار می دهند،این دسته قابلیت تنظیم سرعت و کیفیت تغییر و تحول جامعه را دارند. وقتی جامعه نخبگانی فعال شد، جوشش فکری می کند و بدنه عمومی اجتماع را نیز از انفعال خارج می سازد؛ به این ترتیب گفتمان حاکم بر این قشر در میان مردم  جاری می شود و خرده گفتمان های غیر اصیل به حاشیه رانده شده و گفتمان اصیل مجال خود نمایی می یابد.

ما بدون شک در مسیر گفتمان سازی از بخشنامه ابلاغی و ادبیات دستوری، فاصله داریم و سمت به اقناع فکری در دو سطح سازمانی و نخبگانی باید حرکت  کنیم؛ نهاد های متولی مربوطه را توجیه و سرخط کنیم و افراد تأثیرگذار و موجه را با خود همراه سازیم؛ در کنار این دو طیف اصلی نباید از خود مردم غافل شد؛ خطایی بزرگ است اگر مردم را صرفا نظاره گر فرایند گفتمان سازی تلقی کنیم؛ جریان های مردمی بازیگران نوظهور قدرتمندی هستند که در عرصه ها و رویداد های مهم اجتماعی به صورت خودجوش و خلاقانه موج آفرینی های قابل توجهی انجام می دهند. رهبر معظم انقلاب ما به ازای گفتمان را « باور عمومی» معرفی می کنند یعنی آن ‌چیزی که به صورت یک سخنِ مورد قبول عموم تلقی بشود، مردم به آن وقعی نهند ،در تکامل آن مشارکت جدی داشته باشند و آن را بپذیرند. شاید مهم ترین و سخت ترین فاز گفتمان سازی با محوریت امر تبلیغ همین جا باشد. گزینه های تبیین منطقی، واقع بینانه و عالمانه، ارتباط صمیمانه و خیرخواهانه و ابراز  و اثبات روحیه دغدغه مندی در این شرایط می تواند راهگشا باشد.

اگر رویکرد تخصصی به امر تبلیغ داشته باشیم، در حوزه گفتمان سازی توفیق بیشتری خواهیم داشت؛ در زیست بوم تبلیغی و فرهنگی امروز، «راهبران تخصصی» نقش کلیدی دارند و به مهارت پروسه اتصال حوزه دانش به میدان عمل و اقدام مسلط هستند. 
در فرایند تخصصی نمودن حوزه های تبلیغی، شئون مختلفی را می توان در نظر گرفت؛ شئونی از قبیل آموزش، شبکه سازی، مطالعات راهبردی ، ایده پردازی، توزیع پیام و... اما مقدم بر همه این ها مقوله گفتمان سازی است؛ تا زمانی که  نتوانیم محیط بیرون از ذهن خود را متوجه رویکرد های فکری خود کنیم در این مراحل به کندی پیش خواهیم رفت و با موانع زیادی دست به گریبان می شویم، با یک التفات استراتژیک می توان در این شرایط تهدیدهای بالقوه و یا بالفعل را به فرصت های طلایی تبدیل نمود. نکته مهم در گفتمان سازی در امر تبلیغ این است که در اغلب موارد، نیازی نیست تا مبلغ خود به عنوان کنشگر وارد فاز اجرا و عملیاتی کردن ایده ها شود بلکه تنها می بایست محرک فکر در میان اقشار و طیف های مرتبط بوده و جرقه اولیه یک طرح کاربردی را در ذهن آنها بزند؛ اصل ماجرا، یافتن همین نقاط شروع حیاتی است.

سخن روز
کار و تلاش
” هیچ چیز ارزشمندی آسان به دست نمی آید. تنها راه رسیدن به نتایج خوب و ماندگار، کار و تلاش مستمر است. „

تصویر هفته
سالگرد شهاددت حاج قاسم سلیمانی
مقاله
مسلّح بودن مبلغ با محتوای غنی و به روز
یکی از مهم‏ترین سلاح‏های تبلیغ که هر طلبه‏ای باید به آن مجهّز باشد، سلاح محتواست.
حدیث
حضرت فاطمه زهرا(س):
إلهی وَ سَیِّدی ، اءسْئَلُکَ بِالَّذینَ اصْطَفَیْتَهُمْ، وَ بِبُکاءِ وَلَدَیَّ فی مُفارِقَتی اَنْ تَغْفِرَ لِعُصاةِ شیعَتی ، وَشیعَةِ ذُرّیتَی
خداوندا، به حقّ اولیاء و مقرّبانی که آنها را برگزیده ای، و به گریه فرزندانم پس از مرگ و جدائی من با ایشان، از تو می خواهم گناه خطاکاران شیعیان و پیروا ...
کوکب الدّریّ:ج 1، ص 254
یادداشت
جنگ بیولوژیک در جنگ تحمیلی
جنگ دو حالت دارد؛ یکی جنگ فیزیکی که شامل درگیری و رویارویی فیزیکی نیروهای نظامی دو طرف است و معمولاً در چند منطقه مشخص اتفاق می افتد. جنگ دیگر، جنگ بیولوژیک است که فراتر عمل می کند و به جای اینکه در م ...
نظرسنجی
به نظر شما عملکرد اداره کل تبلیغات اسلامی استان تهران در حمایت از هئیات مذهبی در ماه محرم و صفر تا چه اندازه مطلوب بوده است؟